Żarnowiec wygrał najprawdopodobniej dlatego, że jest to lokalizacja stosunkowo najlepiej zbadana. Wszystkie informacje dotyczące warunków geologicznych, terenowych czy hydrologicznych w zasadzie pozostały aktualne. Nie dziwię się wobec tego, że na pierwszych miejscach w rankingu znalazły się i Żarnowiec i Klempicz koło Poznania – miejsca gdzie w latach 80. miały stanąć elektrownie jądrowe.
W Żarnowcu pozostała do dyspozycji uzbrojona i zbadana działka. Jest możliwa budowa elektrowni trochę inaczej zlokalizowanej niż dawny projekt i wykorzystania infrastruktury, ale w żadnym stopniu nie można użyć postawionych tam budowli. Przerwana inwestycja – jej projekt i obecny stan nie pasują do współczesnych wymagań energetyki jądrowej i bardzo trudno ze względów technologicznych i finansowych byłoby to przebudować.
Podstawową sprawą jest doprowadzenie do tego, by społeczeństwo było bardzo dobrze o wszystkim poinformowane. Zwłaszcza o sprawach bezpieczeństwa i prawdopodobieństwa awarii. To wszystko powinno być szeroko konsultowane społecznie i to już na wczesnym etapie – najlepiej podczas podejmowania decyzji o lokalizacji. Musi być uzyskana akceptacja społeczna, zwłaszcza, że taki wymóg kładzie na nas Unia Europejska. To powinno uspokoić wszystkich – bo jest gwarancja prawidłowego przeprowadzenia tej procedury.
Stawia się nam silne wymagania jeśli chodzi o ochronę środowiska. Jesteśmy zmuszeni do prowadzenia polityki ograniczenia emisji dwutlenku węgla. Oczywiście pójście w opcję jądrową powoduje, że możemy uzyskać tak bardzo potrzebną nam energię, bez potrzeby emisji CO2.
Zagrożenia?
Dziś mamy do czynienia z „reaktorami trzeciej generacji” – różnią się one od tych tworzonych w myśl technologii lat 80. oczywiście poziomem bezpieczeństwa. Kraje, które te reaktory wybudowały (m.in. Czechy, Słowacja i Węgry) musiały wprowadzić, pod naciskiem Unii Europejskiej, szereg rozwiązań poprawiających bezpieczeństwo. Nie odbiegają one jego stopniem od innych na Zachodzie, niemniej jednak dziś buduje się elektrownie wyższego poziomu. Wprowadza się w nich zabezpieczenia przed szalenie mało prawdopodobnymi awariami, które występują mniej więcej raz na milion lat. To technologie wykorzystywane w Finlandii i Francji i są one obecnie najnowocześniejsze.
Można sobie wyobrazić, że elektrownia taka jest zbudowana z klocków, co do których jakości mamy zupełną pewność, że działają doskonale i zostały sprawdzone w długoletniej eksploatacji. Dodajmy do tego jeszcze najnowsze technologie bezpieczeństwa i stworzymy projekt elektrowni, która być może powstanie w Żarnowcu.
Maciej Jurkowski – wiceprezes i Główny Inspektor Dozoru Jądrowego Państwowej Agencji Atomistyki.
