4 czerwca 1989 r. odbyły się pierwsze po II wojnie światowej częściowo wolne wybory do Sejmu i całkiem wolne – do Senatu. „Solidarność” odniosła spektakularne zwycięstwo. W Warszawie już po raz trzeci, odbywają się obchody Święta Wolności. Program jest wyjątkowo bogaty: od poważnych spotkań politycznych po uliczne happeningi. – Bez tego zwycięstwa nie byłoby następnych – mówił Lech Wałęsa na spotkaniu w ogrodach Pałacu Prezydenckiego.
W ramach obchodów Święta Wolności prezydent Bronisław Komorowski uhonorował Orderami Odrodzenia Polski założycieli i działaczy organizacji pozarządowych, którzy przyczynili się do budowy społeczeństwa obywatelskiego po 1989 r.
Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski zostali odznaczeni m.in. Janina Ochojska-Okońska, założycielka Polskiej Akcji Humanitarnej oraz Jerzy Owsiak pomysłodawca Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Z kolei Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski przyznano założycielom i pracownikom fundacji i stowarzyszeń działających na rzecz rozwoju dzieci, edukacji kultury i ekologii.
„Z demokracją jest jak z ciążą”
Następnie odbyło się uroczyste spotkanie w ogrodach Pałacu Prezydenckiego. Wzięli w nim udział m.in. były prezydent Lech Wałęsa i premier Donald Tusk.
–
Gdybyśmy nie walczyli dalej, to to zwycięstwo obróciłoby się w klęskę. Nie mam wątpliwości. Już wtedy jedną ręką podpisywałem ustalenia, a drugą patrzyłem, co robić dalej. Bo jedna trzecia demokracji to żadna demokracja. To jest tak jak z ciążą. Nie można być trochę w ciąży – mówił Wałęsa.
-
O wolności można mówić bardzo wiele, można też mówić mało, a po prostu na rzecz wolności pracować – powiedział z kolei prezydent Komorowski.
–
Wszystkich jeszcze raz zachęcam do aktywnego działania na rzecz polskiej wolności, którą czcimy dzisiaj w 22 rocznicę 4 czerwca, tego
szczególnego momentu, który był prawdziwy dniem triumfu, to co było wcześniej było drogą ku wolności. 4 czerwca, to jest symbol zwycięstwa wolności – podkreślał.
Święto Wolności w stolicy
Warszawa już po raz trzeci obchodzi Święto Wolności, które ma upamiętnić wybory z 4 czerwca 1989 r. Patronat nad wydarzeniem objęła prezydent Warszawy, Hanna Gronkiewicz-Waltz oraz stołeczny Dom Spotkań z Historią.
W uroczystościach uczestniczył również prezydent Komorowski, który w ramach Święta Wolności otworzył w Kordegardzie wystawę „Wolność ma głos”. W ramach ekspozycji można tu zobaczyć m.in. fragment słynnego okrągłego stołu z 1989 r. przy którym toczyły się rozmowy rządzących z opozycją demokratyczną, plakaty wyborcze z 1989 r. oraz pokazy multimedialne z lat 80-tych.
Późnym popołudniem przy Placu Konstytucji – nieopodal dawnej kawiarni „Niespodzianka”, siedziby sztabu wyborczego Komitetów Obywatelskich z 1989 r. – został wzniesiony tradycyjny toast z okazji Święta Wolności. To właśnie w tym lokalu mieszkańcy stolicy dowiadywali się o wynikach pierwszych częściowo wolnych wyborów.
Zebrani odśpiewali "sto lat, sto lat, niech żyje wolność nam".
Prezydenta podczas ceremonii reprezentował szef jego kancelarii Jacek Michałowski. Najmłodsi mogli skosztować biało-czerwonych deserów i warszawskich ciastek – zygmuntówek.
Polska historia w plenerze
Główna część imprezy „4 VI Wyłącz system vol. 3” odbędzie się na skwerze u zbiegu ulic Karowej i Krakowskiego Przedmieścia.
W jej ramach zaplanowano m.in. pokazy kina plenerowego. Będzie można obejrzeć m.in. „Ucieczkę z kina
” Wojciecha Marczewskiego, ”Rozmowy kontrolowane” Sylwestra Chęcińskiego, „Mniejsze zło” Janusza Morgensterna czy „Wszystko, co kocham” Jacka Borcucha.
Pokazom będą towarzyszyć warsztaty „Feel Free Arts! – Sztuka Wolności” z udziałem tancerzy, muzyków i performerów.
Wybory do Sejmu z 4 czerwca 1989 r. zapoczątkowały zmiany ustrojowe w Polsce i upadek komunizmu. Po raz pierwszy od 1945 r. wybrano także Senat, tworząc dwuizbowe Zgromadzenie Narodowe.